จากวังจันทร์สู่เวียงแหง ตามรอยนเรศวรมหาราช นอกกรอบประวัติศาสตร์ชาตินิยม
สุเจน กรรพฤทธิ์
History
“สงครามสมัยพระนเรศวรเป็นสงครามระหว่าง ‘กษัตริย์กับกษัตริย์’ หรือ ‘อาณาจักรอยุธยากับอาณาจักรหงสาวดี’ ไม่ใช่สงครามระหว่าง ‘ชาติไทย’ กับ ‘ชาติพม่า’” — ดร.ชาญวิทย์ เกษตรศิริ จากวังจันทร์สู่เวียงแหง ตามรอยนเรศวรมหาราช เป็นหนังสือสารคดีประวัติศาสตร์ที่เกิดขึ้นท่ามกลางกระแสความตื่นตัวของสังคมไทย จากภาพยนตร์อิงประวัติศาสตร์เรื่องดัง ซึ่งกระตุ้นให้ผู้คนหันมาสนใจเรื่องราวของสมเด็จพระนเรศวรมหาราช หนังสือเล่มนี้จึงทำหน้าที่พาผู้อ่านก้าวข้ามกรอบประวัติศาสตร์แบบเดิม ๆ ไปสำรวจแง่มุมทางประวัติศาสตร์ผ่านการค้นคว้าและลงพื้นที่จริง เนื้อหาและเรื่องราวในหนังสือ หนังสือเล่มนี้เขียนโดย สุเจน กรรพฤทธิ์ โดยใช้แนวทางการเล่าเรื่องแบบสารคดีเชิงวิเคราะห์ ผสมผสานระหว่างการศึกษาหลักฐานจากพงศาวดารหลายฝ่าย (รวมถึงหลักฐานฝั่งพม่าและมุมมองจากนักวิชาการผู้เชี่ยวชาญ) กับการเดินทางลงพื้นที่จริงในสถานที่สำคัญต่าง ๆ ตั้งแต่จุดเริ่มต้น ณ พระราชวังจันทร์ จนถึงวาระสุดท้ายที่เวียงแหง เนื้อหาชวนให้ผู้อ่านตั้งคำถามและทบทวนเรื่องราวคุ้นเคยในหน้าประวัติศาสตร์ เช่น เหตุการณ์การประกาศอิสรภาพที่เมืองแครง การยิงพระแสงปืนข้ามแม่น้ำสะโตง หรือเรื่องราวเกี่ยวกับการทำยุทธหัตถี ว่ามีรายละเอียดทางประวัติศาสตร์อย่างไรเมื่อเทียบเคียงกับบันทึกของเพื่อนบ้านอย่างพม่า นอกจากนี้ ยังมีการหยิบประเด็นชวนคิด เช่น ความสัมพันธ์และการตัดสินใจของพระมหาธรรมราชา (พระราชบิดา) ในบริบทความขัดแย้งระหว่างอยุธยากับหงสาวดี จุดเด่นสำคัญคือการเสนอข้อถกเถียงใหม่ ๆ ทางประวัติศาสตร์
